ContactVraag een demo aan

Koolstofboekhouding voor bossen in het GHG Protocol

Discover this blog post

De Land Sector and Removals Standard (LSRS) van het GHG Protocol, gepubliceerd in januari 2026, liet één grote vraag open: hoe boskoolstof moet worden geboekt. In ons meest recente webinar van de Carbon Expert Series sprak Kenneth Van den Bergh (CEO en medeoprichter van Carbon+Alt+Delete) met professor Miguel Brandão (Riga Technical University), die al zo’n 20 jaar actief is in koolstofboekhouding en lid was van de technische werkgroep van het GHG Protocol over dit onderwerp.

Voor de meesten een nieuw onderwerp

48% van de deelnemers was nieuw in koolstofboekhouding voor bossen, 42% kende de basis en 10% beschouwde zichzelf als expert.

Waar het GHG Protocol staat

De werkgroep werkte twee voorstellen uit, maar de Independent Standards Board keurde geen van beide goed. Er loopt nu een request for information tot 1 februari 2027, en Miguel moedigde consultants met praktijkervaring aan om te reageren.

De drie benaderingen:

  • Managed land proxy (MLP): een koper krijgt een deel van de verandering in boskoolstof in zijn herkomstregio toegewezen.
  • MLP plus: MLP in de inventaris, aangevuld met een afzonderlijke beoordeling van de impact op het bos.
  • Activity-based accounting (ABA): vergelijkbaar met een LCA; vergelijkt de koolstof in bos en producten met en zonder de oogst.

De koolstof volgen

Miguel benadrukte dat niemand tegen bosbouw is. Maar dat hout de voorkeur verdient boven andere materialen, maakt de emissies ervan nog niet nul of negatief.

  • Het meeste hout wordt verbrand: wereldwijd wordt meer dan twee derde van het geoogste hout kort na de oogst verbrand; slechts ongeveer een vijfde wordt een vast product.
  • Teruggroei is geen terugbetaling: een teruggegroeid bestand kan nog steeds onder het niveau liggen dat het niet-geoogste bos zou hebben bereikt. Dat verschil is de koolstofkost voor het bos.

Een ABA begint met het afbakenen van de beslissing, het bepalen van een geloofwaardig referentiescenario (niet noodzakelijk ‘nooit meer oogsten’) en het volgen van boskoolstof, productkoolstof en emissies aan het einde van de levensduur in beide gevallen, over dezelfde periode.

Het probleem met regionale toewijzing

Miguel gaf Polen als voorbeeld. De Poolse bossen nemen jaarlijks zo’n 60 miljoen ton CO₂ op, bij een oogst van ongeveer 20 miljoen kubieke meter. Dat levert 3 ton removals per kubieke meter op, dus een bestelling van 1.000 m³ is goed voor 3.000 ton. Wordt de bestelling geannuleerd, dan verdwijnen die tonnen uit de spreadsheet. Maar als de leverancier het hout gewoon aan iemand anders verkoopt, verandert er in het bos niets.

Dit creëert perverse prikkels:

  • Inefficiënte fabrieken scoren beter: ze kopen meer vezels en krijgen dus meer credits.
  • Gerecycleerde vezels worden benadeeld: papier van nieuwe vezels kan de laagste voetafdruk krijgen.
  • Pellets: bio-energie kan koolstofnegatief lijken nog voor er een vergelijking met een alternatieve brandstof is gemaakt.

Wie veroorzaakte de groei?

Een groot deel van de huidige koolstofopname door bossen heeft niets te maken met de koper van vandaag:

  • Historische teruggroei: bossen op voormalige landbouwgrond, of bossen die herstellen van eerdere kap, slaan nog steeds koolstof op door beslissingen van decennia geleden.
  • De passieve put: stijgende CO₂-concentraties en stikstofdepositie stimuleren de groei overal, ook in bossen die niets leveren.

Daarnaast is er een risico op dubbeltelling: de GWP100 houdt in zijn CO₂-referentie al rekening met opname door land en oceanen. Kopers credits geven voor die achtergrondopname telt ze dus twee keer.

De aantrekkingskracht van MLP is praktisch, omdat het gegevens gebruikt die nationale inventarissen al produceren. Maar die inventarissen zijn niet ontworpen om producten te vergelijken. Zoals Miguel liet zien, kan een bedrijf dat zijn emissies van 100 naar 10 ton verlaagt maar 10 ton achtergrondopname blijft claimen, netto nul rapporteren zonder zijn resterende emissies aan te pakken. MLP plus voegt informatie toe, maar dreigt de aankoopafdeling twee tegenstrijdige cijfers te geven.

Drie vragen bij elke claim over boskoolstof

  1. Wat is de activiteit, en wat zou er zonder die activiteit redelijkerwijs gebeuren?
  2. Waar gaat de koolstof naartoe, inclusief het bos, de producten en het einde van de levensduur?
  3. Welke removals heeft de activiteit werkelijk veroorzaakt?

Conclusie

Regionale toewijzing is eenvoudig toe te passen, maar kan kopers groei toekennen die ze niet hebben veroorzaakt. Tot het GHG Protocol een beslissing neemt, doen consultants er goed aan negatieve voetafdrukken voor hout in vraag te stellen, het referentiescenario van elke methode te controleren en te overwegen vóór 1 februari 2027 op de consultatie te reageren.

Ontdek meer over koolstofboekhouding voor bossen in het volledige webinar met Kenneth Van den Bergh (medeoprichter en CEO van Carbon+Alt+Delete) en professor Miguel Brandão (Riga Technical University).


Over Carbon+Alt+Delete

Wij bieden software voor koolstofboekhouding aan duurzaamheidsconsultants en adviesbureaus die bedrijven begeleiden naar netto nul.

Benieuwd hoe onze software uw diensten in koolstofboekhouding kan verbeteren?

Neem contact op via [email protected] of boek hier een afspraak met een van onze experts.