De huidige staat van de European Sustainability Reporting Standards
Discover this blog post
De European Sustainability Reporting Standards (ESRS) zijn uitgegroeid tot een steunpilaar binnen duurzaamheidsrapportering in Europa. Voor duurzaamheidsconsultants en ESG-experts bepalen ze niet alleen de rapportagevereisten, maar ook hoe organisaties governance structureren, data beheren en zich voorbereiden op assurance.
Tegelijkertijd blijven de ESRS evolueren. Nu EFRAG in december 2025 zijn definitief technisch advies over vereenvoudigde ESRS heeft opgeleverd, bevindt de markt zich in een overgangsfase: de standaarden zijn van kracht, maar hun toekomstige vorm is nog niet volledig vastgelegd.
Wat zijn ESRS?
De European Sustainability Reporting Standards zijn de verplichte duurzaamheidsrapportagestandaarden die zijn ontwikkeld onder de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). Ze werden ontwikkeld door EFRAG om duurzaamheidsrapportage binnen de Europese Unie te harmoniseren en ESG-informatie beter vergelijkbaar, consistenter en bruikbaar voor besluitvorming te maken.
Een bepalend kenmerk van ESRS is het principe van dubbele materialiteit. Bedrijven moeten rapporteren zowel over hoe duurzaamheidskwesties hun financiële prestaties beïnvloeden als over hoe hun eigen activiteiten impact hebben op mens en milieu. Dit verandert duurzaamheidsrapportage van een narratieve oefening naar een gestructureerde, op bewijs gebaseerde discipline.
De standaarden bestrijken het volledige ESG-spectrum, waaronder:
- Milieuthema’s: zoals klimaatverandering, vervuiling, water- en mariene hulpbronnen, biodiversiteit en gebruik van hulpbronnen
- Sociale thema’s: waaronder eigen werknemers, werknemers in de waardeketen, getroffen gemeenschappen en consumenten
- Governance-thema’s: met focus op bedrijfsvoering, ethiek, risicobeheer en interne controles
In tegenstelling tot veel vrijwillige raamwerken zijn ESRS gedetailleerd en voorschrijvend. Ze definiëren specifieke rapportagevereisten, datapunten en narratieve toelichtingen en zijn ontworpen om onder assurance te vallen. Daardoor vereist de implementatie van ESRS doorgaans veranderingen die veel verder gaan dan het duurzaamheidsteam, en ook finance, risk, IT, legal en het executive management raken.
De eerste set ESRS werd in juli 2023 door de Europese Commissie aangenomen en is van toepassing sinds 1 januari 2024. Deze standaarden vormen vandaag nog steeds de juridische basis voor duurzaamheidsrapportage.
De huidige stand van ESRS na het advies van EFRAG in december 2025
Toen de implementatie van ESRS begon, ontstonden er zorgen over de complexiteit en de rapportagelast, vooral voor bedrijven die voor het eerst rapporteren. Als reactie vroeg de Europese Commissie aan EFRAG om vereenvoudigde ESRS te ontwikkelen, met als doel de standaarden te stroomlijnen terwijl de kernprincipes van CSRD en dubbele materialiteit behouden blijven.
Op 3 december 2025 leverde EFRAG zijn definitief technisch advies aan de Europese Commissie over 12 ontwerpstandaarden voor vereenvoudigde ESRS. Vanuit technisch perspectief is dit een belangrijke mijlpaal. Het betekent echter niet dat de vereenvoudigde standaarden al van kracht zijn.
Het is belangrijk om het verschil te begrijpen tussen technische afronding en juridische goedkeuring:
- De rol van EFRAG is adviserend; het heeft niet de bevoegdheid om de standaarden te wijzigen
- De Europese Commissie moet nog een gedelegeerde handeling (Delegated Act) voorbereiden om de ESRS formeel te wijzigen
- Er zal een publieke consultatie plaatsvinden en er kunnen nog wijzigingen gebeuren
- De gedelegeerde handeling zal worden beoordeeld door het Europees Parlement en de Raad
De huidige verwachting is dat dit proces in de eerste helft van 2026 zal worden afgerond. De gedelegeerde handeling zal ook de ingangsdatum van de vereenvoudigde ESRS bepalen, mogelijk al vanaf het boekjaar 2027, met rapportage in 2028.
Tot dat moment blijven de oorspronkelijke ESRS uit 2023 volledig van toepassing. Daarom kunnen de vereenvoudigde ESRS worden omschreven als “technisch afgerond, maar politiek nog niet definitief”.
Wat betekent dit voor duurzaamheidsconsultants?
Voor duurzaamheidsconsultants vraagt de huidige situatie om een evenwichtige en goed geïnformeerde aanpak. Er is geen regulatoire pauze: bedrijven moeten blijven implementeren en rapporteren volgens de bestaande ESRS, en advieswerk moet gebaseerd zijn op de standaarden die vandaag juridisch van kracht zijn.
Tegelijk zijn de vereenvoudigde ESRS zeer relevant voor toekomstgericht advies. Ze geven een vroeg inzicht in hoe rapportagevereisten kunnen evolueren en waar complexiteit mogelijk wordt verminderd. Hierdoor kunnen consultants hun klanten helpen om:
- rapportageprocessen te ontwerpen die robuust zijn onder de huidige ESRS maar aanpasbaar aan toekomstige wijzigingen
- te voorkomen dat oplossingen te complex worden opgebouwd terwijl vereenvoudiging mogelijk op komst is
- regelgevende onzekerheid beter te begrijpen en er met vertrouwen doorheen te navigeren
Breder gezien versterkt deze fase de strategische rol van duurzaamheidsconsultants. Klanten rekenen steeds vaker op adviseurs niet alleen voor technische interpretatie, maar ook voor duidelijke communicatie, verwachtingsmanagement en de praktische vertaling van regelgevende ontwikkelingen naar implementatiebeslissingen.
De implementatie van ESRS gaat niet langer alleen over compliance. Het gaat om het bouwen van rapportage-architecturen die regelgevende veranderingen kunnen opvangen. Consultants die regelgevende expertise combineren met operationeel realisme en toekomstgericht denken zullen het best geplaatst zijn om organisaties te ondersteunen in de volgende fase van Europese duurzaamheidsrapportage.
Over Carbon+Alt+Delete
Wij ontwikkelen carbon accounting software voor duurzaamheidsadviseurs die bedrijven ondersteunen richting net zero.
Wil je meer weten over hoe onze software je carbon accounting diensten kan verbeteren?
Contacteer ons via [email protected] of boek een meeting met onze experts via deze link.